Çoklu priz seçerken önce bağlayacağınız cihazların toplam gücünü prizin etiketindeki sınırla karşılaştırın; ardından yuva sayısına, kablo uzunluğuna, topraklama ve anahtar gibi özelliklere bakın. Yuva sayısı ne olursa olsun prizin taşıyabileceği toplam yük artmaz. Kablosuz satılan 3'lü bir priz gövdesine kablo bağlanacaksa faz, nötr ve toprak damarları gövdedeki ilgili klemenslere bağlanır; bu bağlantıdan emin değilseniz işi bir elektrikçiye yaptırın.
Çoklu priz çeşitleri
| Tür | Nedir | Ne zaman değerlendirilir |
|---|---|---|
| Kablolu çoklu priz | Fişli uzatma kablosu ile priz gövdesi birlikte gelir | Cihazlar duvar prizinden uzaktaysa |
| Kablosuz çoklu priz | Kablo takılmadan gelen, klemensli priz gövdesi | Kablo boyunu kendiniz belirlemek istediğinizde; kablo bağlantısı gerekir |
| Golyat priz | Kablosuz, doğrudan duvar prizine takılan çoğaltıcı | Prizin hemen önünde birkaç çıkış gerektiğinde |
| Akım korumalı çoklu priz | Ani gerilim darbelerine karşı koruma devresi bulunan grup priz | Bilgisayar, televizyon, modem gibi elektronik cihazlar için |
Bu gruptaki "kablosuz" ifadesi Wi-Fi ya da uzaktan kontrol anlamına gelmez; gövdenin kablo içermediğini belirtir. USB çıkışı, anahtar ve çocuk koruması ise her modelde bulunmaz; seçtiğiniz ürünün adında ve açıklamasında ayrıca kontrol edin.
Çoklu priz nasıl seçilir?
Toplam güç sınırı
Prizin etiketinde ve kullanım talimatında izin verilen azami yük yazar. Bağlayacağınız cihazların etiketlerindeki watt değerlerini toplayın; toplam bu sınırın altında kalmalı, uzun süre çalışan cihazlarda belirgin bir pay bırakılmalıdır. Etikette yalnız amper yazıyorsa, amper değerini şebeke gerilimiyle çarparak yaklaşık watt sınırına ulaşabilirsiniz. Kablo uzunluğu ya da yuva sayısı bu sınır hakkında bilgi vermez.
Yüksek güç çeken cihazlar
Elektrikli ısıtıcı, fırın, su ısıtıcı, ütü, saç kurutma makinesi, klima ve çamaşır makinesi gibi cihazlar yüksek güç çeker. Bu cihazları mümkünse doğrudan duvar prizine takın. İki tanesini aynı çoklu prize bağlamak sınırı kolayca aşabilir. Fişin, kablonun veya priz gövdesinin ısındığını fark ederseniz kullanımı durdurun.
Yuva sayısı ve yerleşim
Aynı anda takılı kalacak fişleri sayın ve bir yedek yuva bırakın. Geniş adaptörler komşu yuvayı kapatabilir; yuvaların arasındaki boşluğu ve adaptörlerin biçimini birlikte düşünün.
Kablo uzunluğu
Duvar prizinden kullanım noktasına kadar kablonun izleyeceği yolu ölçün; düz mesafe çoğu zaman yetmez. Kablo gergin kalmamalı, kapı aralığından, halı altından veya geçiş yolunun ortasından geçmemelidir. Gereğinden çok uzun kablo da yerde dolaşıp takılmaya yol açar.
Topraklama, anahtar ve koruma
Metal gövdeli ve topraklı fişli cihazlar için topraklı çoklu priz seçin. Anahtarlı modeller, bağlı cihazların hepsini tek tuşla kapatmayı kolaylaştırır. Akım korumalı modellerde, örneğin Viko altılı 1050J akım korumalı çoklu priz adında geçen joule değeri koruma devresinin özelliğini anlatır; bağlanabilecek toplam yük değildir.
Zincirleme bağlantı neden riskli?
Bir çoklu prizi başka bir çoklu prize ya da uzatma kablosuna takmak çıkış sayısını artırır, ama ilk prizin ve duvar prizinin taşıdığı yükü değiştirmez. Bütün akım ilk fişten ve duvar prizinden geçer. Bağlantı noktası çoğaldıkça gevşek temas ve ısınma ihtimali de artar. Çıkış yetmiyorsa daha fazla yuvalı tek bir priz seçin ya da cihazları farklı duvar prizlerine dağıtın. Sürekli ek priz ihtiyacı varsa yeni priz noktası için bir elektrikçiye danışın.
3'lü priz kablo bağlantısı
Kablosuz satılan grup prizlere, örneğin Viko üçlü kablosuz çocuk korumalı priz gövdesine, kullanmadan önce fişli bir kablo bağlanması gerekir. Üretici bu bağlantının yetkin bir elektrikçiye yaptırılmasını önerir. Bu işle uğraşmak istemiyorsanız Viko üçlü anahtarlı 2 m uzatma kablolu priz gibi hazır kablolu bir model seçebilirsiniz. Bağlantının genel mantığı duvar prizindekiyle aynıdır:
- Kablonun fişi hiçbir prize takılı değilken çalışın.
- Topraklı, üç damarlı ve fişli bir kablo kullanın; kablonun kesitini priz gövdesinin etiketindeki değerlere uygun seçin.
- Gövdenin alt kapağını açın ve kabloyu kablo giriş yerinden geçirin.
- Dış kılıfı, damarlar klemenslere zorlanmadan ulaşacak kadar soyun; damarların ucunu yalnız klemensin içine girecek kadar açın.
- Sarı-yeşil damarı toprak klemensine, kahverengi (ya da siyah) ve mavi damarları faz ve nötr klemenslerine bağlayıp vidaları sıkın.
- Gövdede kablo tutucu kelepçe varsa onu dış kılıfın üzerine gelecek şekilde sıkın. Kablo çekildiğinde yük damarlara değil, kılıfa binmelidir.
- Açıkta damar veya bakır kalmadığını kontrol edip kapağı vidalayın; ardından fişi takıp prizi deneyin.
Damar renkleri genel standarda göre verilmiştir; farklı renkte damarları olan bir kabloyla karşılaşırsanız bağlantıyı bir elektrikçiye bırakın.
Sık yapılan hatalar
- Yuva sayısını yük kapasitesi sanmak ve bütün yuvaları yüksek güçlü cihazlarla doldurmak.
- Makaralı uzatma kablosunu tamamen açmadan yüksek güçte kullanmak. Sarılı kablo ısıyı dışarı atamaz.
- Kabloyu halı altından, kapı aralığından veya mobilyanın ayağı altından geçirmek.
- Kılıfı yırtılmış ya da ezilmiş bir kabloyu bantlayıp kullanmaya devam etmek.
- Fişi kablosundan çekerek çıkarmak.
- Çoklu prizi banyo, balkon gibi nemli yerlerde ya da su sıçrayabilecek bir noktada yerde bırakmak.
Sık sorulan sorular
Çoklu prize kaç cihaz takılabilir?
Bunu yuva sayısı değil, cihazların toplam gücü belirler. Cihazların watt değerlerini toplayıp prizin etiketindeki sınırla karşılaştırın.
Isıtıcı çoklu prize takılır mı?
Isıtıcı gibi yüksek güç çeken cihazları doğrudan duvar prizine takmak daha doğrudur. Çoklu priz kullanmak zorundaysanız, o prize başka yüksek güçlü cihaz bağlamayın ve prizin etiketindeki sınırı kontrol edin.
Kablosuz çoklu priz ne demek?
Kablo takılmadan satılan priz gövdesidir. Kullanmak için gövdeye fişli bir kablo bağlanması gerekir; Wi-Fi ya da uzaktan kontrol özelliği anlamına gelmez.
Akım korumalı priz her şeyi korur mu?
Hayır. Koruma devresi ani gerilim darbelerine yöneliktir ve kapasitesi modele göre değişir. Aşırı yük, hasarlı kablo veya hatalı tesisat gibi sorunları ortadan kaldırmaz.
