Akım korumalı uzatma kablosu, elektrik şebekesinden gelen ani gerilim artışlarını süzerek cihazlarınızı koruyan özel priz sistemlerine sahip bir uzatma çözümüdür. Elektronik cihazların hassas yapıları, voltaj dalgalanmalarına karşı savunmasızdır. Bu tip kablolar, içinde bulunan entegre sigorta veya varistör sayesinde cihazlara giden elektriği kontrol ederek aşırı akımı engeller. Özellikle bilgisayar, televizyon, modem gibi elektroniklerde bu tür koruma hayati önem taşır.
Evde veya ofiste karşılaşılan anlık voltaj sıçramaları, cihazların kısa sürede arızalanmasına yol açabilir. Akım korumalı uzatma kablosu kullanıldığında, bu dalgalanmalara karşı güvenli bir tampon hattı oluşturulmuş olur. Sigortalı sistem, tehlike anında devreyi keserek cihazları elektriğe karşı savunur. Ayrıca, yıldırım düşmesi ya da elektrik kesintisi sonrası aniden gelen yüksek enerji yükleri de bu koruma tipi ile engellenebilir.
Doğru kablo seçerken sahip olduğunuz cihaz adeti ve enerji ihtiyacı göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca koruma tipi (sigortalı, termal, otomatik sigorta vb.), maksimum yükleme gücü (örneğin 2500W), giriş sayısı (örneğin 3'lü, 5'li, 8'li), toprak hattı olup olmadığı ve çocuk koruma mekanizması gibi detaylar incelenmelidir. Uzatma kablosu akım korumalı modellerin üzerinde genellikle bir açma/kapama düğmesi, gösterge lambası ve bazen de USB portları yer alır.
Kullanım alanına göre uzatma kablosunun uzunluğunu belirlemek gerekir. Fazla uzun bir kablo gereksiz yer kaplayacaktır; kısa kablo ise erişim kısıtı yaratabilir. Akım korumalı uzatma kablosu 5 metre uzunluk, hem ev hem ofislerde en çok tercih edilen ölçülerden biridir. Daha basit kullanım gerektiğinde akım korumalı uzatma kablosu 3 metre seçeneği idealdir. Özellikle televizyon arkası, masaüstü bilgisayar çevresi ve modemlerin uzağa konumlandığı alanlarda uzunluk çok belirleyici olur.
Modern ihtiyaçlara cevap veren modeller, USB girişleriyle birlikte gelir. Bu sayede mobil cihazlar için ilave adaptöre gerek kalmaz. Akım korumalı 3 USB’li uzatma kablosu gibi seçenekler, şarj konforu sağlarken aynı anda koruma işlevi sunar. Hem telefon hem powerbank için uygun olan bu portlar belirli akım seviyelerinde sabit çıkış verir. Ancak kullanılacak USB cihazın ihtiyacına göre amper ve volt değerleri kontrol edilmelidir.
Termal korumalı modeller, ısıya duyarlı bileşenler içeren priz türleridir. Elektrik devresi aşırı ısındığında otomatik devreden çıkarlar. Bu özellikle yaz aylarında ya da sürekli enerji ile çalışan cihazlar için önemlidir. Termal sistem, yangın gibi risklerin önüne geçebilir. Termal akım korumalı uzatma kablosu ve prizler, aşırı ısıya karşı hassasiyeti ile kullanıcı güvenliğini ön planda tutar. Gömülü sensörler yardımıyla sistem kendini kapatıp, normale döndüğünde tekrar çalışmaya geçebilir.
Piyasada birçok marka ve markasız ürün yer almaktadır. Markasız modeller uygun fiyata sahip olsa da çoğu zaman kalite kontrol süreçlerinden geçmemiş olabilir. Markalı ürünler ise hem TSE, CE gibi belgeleri hem de daha sofistike koruma devrelerini içerir. Polosmart uzatma kablosu, Viko akım korumalı uzatma kablosu gibi modeller kalite standardı arayanlar için iyi örneklerdir. Sertifikaların varlığı, uzun ömür ve güvenlik anlamına gelir.
Tek bir prize bağlı birden fazla cihaz, akımı paylaştığı için kısa devre riski artar. Bu durumda, akım korumalı 8 prizli uzatma kablosu gibi çoklu priz çözümleri uygun hale gelir. Her sokette bireysel koruma veya merkezden kontrol sistemleri bulunabilir. Ayrıca bu modellerde yük dengelemesi de sağlanabilir. LED göstergeli ve anahtarlı yapı, kullanıcıya güç akışını izleme ve gerektiğinde kesme imkânı tanır. Kablo kalınlığı da önemlidir; minimum 1 mm² kesit önerilir.
Kabloların uzun süreli güvenli çalışabilmesi için tozdan, nemden ve aşırı ısınmadan korunması gerekir. Kablosu bükülmüş ya da çatlamış ürünler kesinlikle kullanılmamalıdır. Belirli aralıklarla topraklama temas noktaları bezle temizlenmeli, bağlantı vidaları gevşekse sıkılmalıdır. Cihaz çalışırken uyarı ışığı bulunuyorsa bu dikkate alınmalı, yanmıyorsa kullanımı durdurulmalıdır. Ayrıca tazeleme gerektiren sigorta sistemlerinde kontrol süreleri aşmamalıdır.
Bu tür kablolar yalnızca ev kullanımıyla sınırlı değildir. Ofisler, atölyeler, bilgisayar laboratuvarları ve atak yapan cihazların olduğu her ortamda gereklidir. Özellikle yatırım bedeli yüksek teknolojik cihazların bulunduğu yerlerde tercih edilmelidir. Mutfak, oturma odası, çalışma odası gibi bölümlerde de kullanıma uygundur. Ayrıca Yapı Market kategorisindeki elektrik ürünleriyle birlikte kullanıldığında sistematik güvenlik sağlanabilir.
